De kust van de Mani in Zuid-Griekenland

over langzaam leven

Rust om naarte blijven kijken

Langzaam Leven gaat over aandacht voor wat je omringt. Voor kleur, licht, materiaal en dingen die niet alleen mooi zijn, maar iets met een ruimte doen.

waarom langzaam

De wereld is druk, hard, luid en vooral veel. Daar wordt geen groot statement tegenover gezet. Alleen een kleine, warme, zorgvuldig samengestelde wereld waarin de kleuren kloppen, het licht mooi is en er niet te veel gebeurt.

Het hoeft ook niet duur of bijzonder te zijn. Van mooie dingen om je heen word je blij, en daar is verrassend weinig voor nodig.

De tuin in Zuid-Beijerland, in vakken aangelegd

De tuin, Zuid-Beijerland

De zwarte schuur waar het werk ontstaat
Het atelier
Els en Jan voor het huis aan de Noorddijk
Zuid-Beijerland
Het huis in Griekenland in de avondzon

Er is heel veel stilte.

Els Schram
Els Schram bij het huis in Griekenland

over els schram

Een leven langkijken, makenen verzamelen.

Wat nu samenkomt in Langzaam Leven begon niet in een atelier. Het zit al veel langer in de manier waarop Els Schram kijkt naar kleur, huizen, tuinen, materialen en de dingen om haar heen.

Els heeft altijd gemaakt, verzameld en samengesteld. In de mode, als docent handvaardigheid, tussen oude vondsten uit Frankrijk en België en later in de huizen en tuinen die ze vormgaf. De vorm veranderde, haar oog bleef hetzelfde: voor natuurlijke kleuren, doorleefde materialen, mooi licht en dingen die niet perfect hoeven te zijn. In haar atelier werkt ze het liefst zonder vast plan. Ze begint ergens, voegt toe, haalt weg en kijkt opnieuw. Tot het klopt.

Els in het atelier, tussen haar werk

In het atelier

Het atelier is geen werkplek maar een warm nest. Een georganiseerde chaos van materialen, vondsten en dingen die ze mooi vindt. Als ze daar eenmaal zit en het stil is, gaat het vanzelf, en vaak snel.

Het begint zelden met een idee. Vaker met een vraag: welke kleuren heb ik vandaag zin in. Ze werkt aan meerdere dingen tegelijk, legt iets weg, kijkt later opnieuw. En dan is er het moment waarop het klaar is. Daar zit volgens haar net zo goed de kunst in: op tijd stoppen, afblijven, niets meer aan doen.

Oh, dit is mooi. Klaar.

Els Schram

wanneer iets klopt

Compositie, kleur,licht en natuur.

Dat zijn de vier dingen waar het bij haar op neerkomt. Niet als theorie, maar als gevoel. Een object dat een stukje naar links moet. Eén kleur die de boel verstoort. Hoogtes en dieptes die onderling moeten kloppen. Precies zo kijkt ze naar een schilderij, naar een groepje potten op een tafel, naar een kamer en naar een tuin.

Perfectie is daarbij niet de maat. Ze vertelt over een vervallen zolderkamer in Frankrijk waar het behang losliet en de lamp eigenlijk lelijk was, maar het licht precies goed viel. Daardoor klopte de kamer. Sfeer wint het van afwerking, en oud wint het vaak van nieuw.

Els aan tafel bij het raam
Het dal met olijfbomen, gezien vanaf de weg

twee huizen

Zuid-Beijerlanden de Mani

Een boerderij aan de Noorddijk in Zuid-Beijerland, met een tuin die in vakken is opgebouwd en een zwarte schuur waar het werk ontstaat. En een huis in de heuvels van de Mani in Zuid-Griekenland, tussen de olijfbomen, met de zee beneden.

Twee plekken, hetzelfde oog. Het licht is er anders, de kleuren zijn er anders, maar de manier van kijken is dezelfde: wat hoort hier, en wat kan weg.

De kust van de Mani, van boven gezien
De Mani, Griekenland

Als de compositie, de kleur en het licht in balans zijn, dan voelt het goed.

Els Schram

Waarom Langzaam Leven bestaat

Er is al genoeg dat om aandacht vraagt. Genoeg dat harder wil. Sneller. Groter.

Wij geloven juist in wat er gebeurt wanneer het even stil wordt. Wanneer het licht mooi op een muur valt. Wanneer kleuren naast elkaar ineens kloppen. Wanneer een oud materiaal een nieuw leven krijgt.

Niet alles hoeft een boodschap te hebben. Niet alles hoeft nieuw te zijn. Niet alles hoeft perfect te zijn. En kunst hoeft niet op afstand te staan.

Soms is iets mooi omdat het simpelweg goed voelt. Omdat je ernaar wilt blijven kijken. Omdat die ene lege muur er warmer van wordt.

Voor wat minder ruis. En wat meer moois om je heen.

Over de naam

De naam gaat niet over traag zijn. Hij gaat over de tijd nemen om te kijken. Minder ruis. Minder haast. Minder moeten. Meer aandacht voor wat er al is. Een werk dat je niet in één blik uit hebt hoort daarbij: het blijft iets teruggeven, ook na een jaar aan dezelfde muur.